سیدمحمد سجادی عطاراظهار کرد: نمایندگانی از سوی سازمان استاندارد در گمرکات برای رصد و پایش استاندارد محصولات صادراتی مستقر شدهاند و عمده نظارتها بر روی کالاهای مشمول استاندارد اجباری است که طبق دستور شورای عالی استاندارد به بیش از ۱۰۰۰ کالا میرسد، حتی برای توزیع در کشور نیز بایستی استانداردهای لازم از سوی صاحبان این کالاها اخذ شود.
وی با اشاره به اینکه نظارتهای سازمان استاندارد، به صورت سرزده از خط تولید کالا، نمونهگیری و بررسی کیفیت توسط آزمایشگاههای سازمان است، ادامه داد: کالاهای مشمول استاندارد با داشتن پروانه استاندارد، بدون احتیاج به نمونهبرداری در گمرک، مجاز به صادرات هستند، اما بدون داشتن این پروانه، باید نمونهگیریهای لازم انجام و مطابق با استانداردهای لازم باشد که طبق همکاری با گمرک، فرآیندی مستمر برای ارزیابی و کنترل کیفیت کالاهای صادراتی انجام میشود.
رئیس ادارهکل استاندارد خراسان رضوی در مورد برگشت و یا معدومسازی کالاهای صادراتی در کشور هدف، گفت: در مورد برگشت یا معدومسازی کالاها در کشور هدف، برخی اخبار به گوش میرسد که دلایل مختلفی را شامل میشود. همچنان علیرغم تمامی نظارتهای تعریف شده، احتمال عدم کیفیت وجود دارد که بیانگر نیاز بیشتر به استمرار نظارتها است.
سجادیعطار افزود: عدم تایید کیفیت کالا در کشور هدف به موارد مختلف دیگری نیز مرتبط است که کمتر به آنها توجه میشود، از جمله این موارد میتوان به عدم تطابق و شباهت استانداردهای کشور هدف با استانداردهای داخلی اشاره کرد. گاه برخی از کالاها، تمامی استانداردهای داخلی را اخذ و پس از صدور، با معیارهای سنجش کشور مقصد همخوانی نداشتهاند، بنابراین صادرکننده پیش از فروش محصول خود باید به استانداردهای کشور طرف قرارداد آشنا باشد.
وی اظهار کرد: استفاده نادرست از کالای صادراتی در کشور مقصد نیز از دیگر موارد عدم تایید استاندارد است، برخی از اجناس در داخل کشور کاربردی متفاوت از کشور مقصد دارند؛ بهطور مثال هیدروکربن صادراتی به کشور افغانستان، توسط سودجویان به عنوان سوخت و بنزین عرضه شد و اخباری در خصوص برگشت بنزین ایران از افغانستان منتشر میشود؛ اما در حقیقت ماهیت این کالا برای مصارف صنعتی بودهاست.
رئیس ادارهکل استاندارد خراسان رضوی بیان کرد: برخی از کالاها بهعلت عدم مشمولیت از قانون استاندارد اجباری در کشور مقصد، رد صلاحیت کیفیت میشوند. برای صادرات این نوع کالاها نظارتها ضعیفتر است، بهطور مثال برخلاف زعفران بستهبندی شده، زعفران فله مشمول استاندارد اجباری نیست و کیفیت کالا صرفا براساس ضوابط قرارداد بین فروشنده و کشور هدف است.
سجادی عطار با اشاره به اینکه بهلحاظ کلی با توجه به حجم بالای صادرات استان، موارد برگشتی بسیار محدود و معدود بوده، اما بازتاب خبری گستردهای دارد، یادآور شد: کد ۱۰ رقمی بر روی کالای دارای استاندارد درج شده است، اگر این شماره به سامانه ۱۰۰۰۱۵۱۳ پیامک شود، مجوزات اخذ شده توسط واحد تولیدکننده به اطلاع مصرف کننده میرسد و بیانگر اعتبار استاندارد کالا است و این موضوع در گمرکات نیز مورد بررسی قرار میگیرد.
وی در مورد تطابق استانداردهای کشور با بهروزترین شاخصهای جهانی گفت: یکی از منابع برای تدوین استانداردها، شاخصهای جهانی است. شاخصها و ضوابط سازمان استاندارد در بسیاری از موارد همگام با استانداردهای جهانی بوده و در شرایط مناسبی قرار داریم.